2013 ജനുവരി 31, വ്യാഴാഴ്‌ച

സിനിമ-ജപ്പാനീസ് വൈഫ് - അപര്‍ണ്ണ സെന്‍


സിനിമ-ജപ്പാനീസ് വൈഫ്.
-------------------------------
അപര്‍ണ്ണ സെന്‍ ന്റെ സിനിമയായ 'ദി ജപ്പാനീസ് വൈഫ് ' അവരുടെ മുന്‍കാല ചിത്രങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് വളരെ പിന്നില്‍ നില്‍ക്കുന്ന ഒന്നാണ്. ആശയം കൊണ്ടോ ആഖ്യാനത്തില്‍ എന്തെങ്കിലും നവീനത പുലര്‍ത്തിക്കൊണ്ടോ ഒന്നും തന്നെ പ്രേക്ഷകനെ സ്പര്‍ശിക്കാതെ പോകുന്നു, ഈ സിനിമ.

നടീ തീരത്തുള്ള ഒരു ഗ്രാമത്തിലെ അധ്യാപകനായ സ്നേഹ്മോയ് , അയാള്‍ തൂലികാ സൌഹൃദാത്തിലൂടെ പരിചയപ്പെടുന്ന മിയഗെ എന്ന ജപ്പാനീസ് പെന്കുട്ടിയുമായി ഉള്ള പ്രണയവും പരസ്പരം കാണാതെയുള്ള വിവാഹവും ഒക്കെയായി സിനിമ ഒരു 'കാലഹരണപ്പെട്ട കാല്‍പനിക പരിവേഷത്തില്‍ ' കഥ പറഞ്ഞു പോകുന്നു. സ്നേഹ്മോയ് യെ വിവാഹം കഴിക്കാന്‍ ആഗ്രഹിച്ചെങ്കിലും മറ്റൊരാളുടെ ഭാര്യയും പിന്നീട് അമ്മയും വിധവയും ആകേണ്ടി വരുന്ന റീമ സെന്നിന്റെ കഥാപാത്രം കൂടി വരുന്നതോടെ ഒരു മെലോഡ്രാമ ക്കുള്ള എല്ലാ കോപ്പും ആവുന്നു സിനിമയില്‍. കൃത്യമായ ഒരു കഥാ തന്തുവില്ലാതെ കാട് കയറിപ്പോകുന്ന ഒരു ക്യാമറ അനുഭവമായി സിനിമയിലെ ഒരു ദൃശ്യത്തിലുള്ള 'കയറു പൊട്ടിയ പട്ടം' പോലെ താഴേക്ക് പതിക്കുന്നു ഈ സിനിമ.

പഴകിയതും കാലഹരനപ്പെട്ടതുമായ ചില ആചാരങ്ങളെ സ്ഥാപിച്ചെടുക്കാന്‍ സിനിമയിലെ ഇമേജുകള്‍ സമര്‍ത്ഥമായി ഉപയോഗിക്കുകയും അതിനെ സംഭാഷണത്തിലൂടെ ഉറപ്പിച്ചു നിര്‍ത്തുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട് സംവിധായിക ചില ഘട്ടങ്ങളില്‍ . വിധവകള്‍ വെള്ള വസ്ത്രം മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കൂ എന്നും ഭര്‍ത്താവിനെ കൂടുതല്‍ സ്നേഹിച്ചിരുന്ന വിധവകള്‍ തല മുന്ധനം ചെയ്യും എന്നും സ്നേഹ്മോയ് ഒരു ഘട്ടത്തില്‍ തന്റെ കാമുകിയോട് / ഭാര്യയോട് പറയുന്നുണ്ട്. സിനിമയുടെ അവസാനം ഒരിക്കലും പരസ്പരം കാണാത്ത ഭര്‍ത്താവിന്റെ മരണ ശേഷം മിയാഗെ വെള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ച് ,തല മുന്ധനം ചെയ്ത് ഭര്‍ത്താവിന്റെ ഗ്രാമത്തിലെത്തുമ്പോള്‍ പ്രേക്ഷകന് 'കാര്യം ' പിടി കിട്ടും. മാത്രമല്ല മിയാഗെ യുടെ സ്നേഹത്തിന്റെ തീവ്രത പ്ര്ക്ഷകനെ ബോധ്യപ്പെടുത്താന്‍ ഉള്ള ഒരു റഫറന്‍സ് ആയിട്ടാണ് മറ്റൊരു വിധവ യായ റീമയുടെ കഥാപാത്രത്തെ സിനിമയില്‍ ട്രീറ്റ് ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. അതിനു വേണ്ടി തന്നെയാവാം വിധവയായിട്ടും ആ കഥാപാത്രത്തെ തലമുടി വടിക്കാതെ നില നിര്‍ത്തിയതും. കൃത്യവും സത്യസന്ധവുമായ ഒരു കഥാതന്തു ഇല്ലാതെ പോകുമ്പോള്‍ ഒരു കാര്യം പ്രേക്ഷകനെ ബോധ്യപ്പെടുത്താന്‍ ഒരു പാട് ഷോട്ടുകള്‍ ഉപയോഗിക്കേണ്ടി വരും. അത്തരം ഒരു അവസ്ഥ തന്നെയല്ലേ ഇത് എന്ന് തോന്നിപ്പോകുന്നു.

ദീപ മേത്തയുടെ വാട്ടര്‍ എന്ന സിനിമ വൈധവ്യം അനുഭവിക്കുന്ന ഭൌതികവും ആത്മീയവുമായ സംഘര്‍ഷങ്ങളെ കൃത്യമായി അവതരിപ്പിച്ചെങ്കില്‍ ഇത്തരം ഒരു കാഴ്ചപ്പാടിന് തികച്ചും വിരുദ്ധമായ ഒരു പിന്തിരിപ്പന്‍ കാഴ്ചപ്പാടാണ് അപര്‍ണ്ണയുടെ സിനിമ മുന്നോട്ടു വെക്കുന്നത്. കഥാപാത്രങ്ങള്‍ പലപ്പോഴും പരസ്പരം ലിങ്ക് ചെയ്യപ്പെടാതെ പോകുന്നുമുണ്ട്. അവരുടെ മറ്റു സിനിമകളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോള്‍ മനസ്സില്‍ തട്ടുന്ന ഒരു ഷോട്ട് പോലും ഈ സിനിമയില്‍ ഇല്ല താനും.

പ്രകൃതിയുടെ രൌദ്ര ഭാവത്തെ കഥാ പശ്ചാത്തലവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കാന്‍ ശ്രമിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും ആ ശ്രമം പോലും വെറും അനുകരണമായി മാറുന്നു. സ്നേഹ്മോയ് യുടെ മരണം പഥേര്‍ പാഞ്ചാലിയിലെ ദുര്‍ഗ്ഗയുടെ അന്ത്യ നിമിഷങ്ങളെ അത് പോലെ എടുത്തു വെച്ചതായി. ചില ഷോട്ടുകളൊക്കെ കിം കി ഡുക്ക്‌ ന്റെ 'സ്പിംഗ് സമ്മര്‍ ... എന്ന ചലച്ചിത്രത്തെ ഓര്‍മ്മിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; യാദൃശ്ചികമായെക്കാം എങ്കിലും.

36 ചൌരംഗീ ലൈന്‍, മിസ്ടര്‍ ആന്‍ഡ്‌ മിസ്സിസ് അയ്യര്‍, 15 പാര്‍ക്ക് അവന്യു എന്നീ സിനിമകള്‍ പിന്നിട്ടു ജപ്പാനീസ് വൈഫില്‍ എത്തുമ്പോള്‍, അപര്‍ണ്ണയുടെ സിനിമ ശുഷ്ക ഭാവനയുടെ ശേഷിപ്പാകുന്നു. മാത്രമല്ല കാലത്തിന്റെ ഒഴുക്ക് തലമുറകളില്‍ സൃഷ്ടിക്കുന്ന അവബോധത്താല്‍ അതിജീവിക്കെണ്ടാതായ ജീര്‍ണ്ണിച്ച ചില പഴഞ്ചന്‍ ആചാരങ്ങളെ ഉദാത്തവല്‍ക്കരിക്കാനും ഒരു 'സാംസ്കാരിക സത്വമായി ' അവതരിപ്പിക്കാനും ശ്രമിക്കുന്നു.

അപര്‍ണ്ണ സെന്‍ എന്ന ചലച്ചിത്രകാരിയുടെ അഭ്രഭാവനയുടെ റീലുകള്‍ പിറകോട്ടു തിരിഞ്ഞു തുടങ്ങിയോ..?

2013 ജനുവരി 22, ചൊവ്വാഴ്ച

വിഷകന്യക


വിഷകന്യക.

“ എനിക്ക് പ്രിയമാണു നിന്നെ
എനിക്കു ഭയമാണുനിന്നെ”

എനിക്കു ഞാനാവാന്‍ ഉരുക്കില്‍ തീര്‍ത്തൊരാ
വിലക്കുകണ്ണികള്‍ അറുത്തുമാറ്റണം.

തിരകളില്‍ കനലെറിയും സൂര്യനെ
വടുക്കള്‍ വീണൊരാ കടലു കൊല്ലും പോല്‍
ജ്വലിക്കുമോര്‍മ്മകള്‍ ചുവപ്പു ചാര്‍ത്തിയ
രുധിരഭൂപടം കരിച്ചുമൂടണം.

ഒരുഷ്ണസര്‍പ്പമായ് വിഷം പകര്‍ന്നൊരാ-
മഷിനീലപ്പടം പൊഴിച്ചു പിന്നെയും
ഫണം വിടര്‍ത്തി നിന്‍ ത്രസിക്കുമോര്‍മ്മതന്‍  -
മകുടി നാദത്തോടിഴ ചേര്‍ന്നാടണം.

വെളിച്ചനാരുകള്‍ നുഴഞ്ഞിറങ്ങാത്ത
മണല്‍ പുറ്റിന്നുള്ളില്‍ തമസ്സിന്നാഴത്തില്‍
വഴുക്കും നിന്നുടെ ഉരഗവിഗ്രഹ -
ച്ചുഴികളില്‍ ചൂഴ്ന്നു ചുരുണ്ടുറങ്ങണം.

ഗ്രഹണമൂകത നനച്ച നിന്നുടെ
മിഴികളില്‍ പ്പൊട്ടുമണുസ്ഫുലിംഗമായ്
വിരുദ്ധ ഘര്‍ഷണ തലങ്ങളിലഗ്നി
പകര്‍ന്നു പിന്നെയും എരിഞ്ഞുതീരണം.

മദിച്ച സന്ധികള്‍ അഴിച്ചു വീഴ്ത്തിയ
മടുപ്പിന്നാടകളെടുത്തണയുവാന്‍
ഇഴയും കൈകളെ ചുഴറ്റി പിന്നെയും
രതിക്കയത്തിലേക്കമര്‍ന്നു താഴണം.


“എനിക്കു പ്രിയമാണു നിന്നെ,
എനിക്കു ഭയമാണു നിന്നെ “

ഹിമം പൊടിഞ്ഞ നിന്നശാന്തതാഴ്വര-
ത്തടങ്ങളില്‍ നഖവരകള്‍  വീഴവേ,
അസുരഭാവങ്ങള്‍ പെരുക്കും നെഞ്ചിലെ
കിതപ്പിന്‍ താളത്തില്‍ വിരല്‍  കൊരുക്കവേ
നിഴലിന്നാഴത്താലളന്നു, രാത്രിതന്‍ -
കഴുകന്‍ കാവലില്‍ സ്വയം മറയവേ,
ഒരു കനല്‍പ്പൊരി ഹൃദയവല്‍ക്കങ്ങള്‍
പിളര്‍ന്നു പൊങ്ങുന്നു പുലരി പൂക്കുന്നു.

“ ഞാന്‍ മറക്കാന്‍ ശ്രമിക്കുകയാണ്...”

വിഷം നിറഞ്ഞ നിന്നകഗ്രന്ഥികളില്‍
ശലഭജന്മമായ് പറന്നണഞ്ഞതും,
കളങ്ങള്‍ മായ്ച്ച നിന്‍ മുടിത്തലപ്പിലെ
മെഴുക്കുചായങ്ങള്‍ പകുത്തെടുത്തതും,
കരിന്തിരിപ്പുകച്ചുരുളിനൊപ്പം നിന്ന-
ഗമ്യസംക്രമത്തമസ്സിലാര്‍ത്തതും,
പുഴ നിറച്ചുകൊണ്ടൊടുക്കമാ മഴ -
ത്തഴമ്പിന്‍ താളങ്ങള്‍ ദ്രുതം വളര്‍ന്നതും.

ഒരു പ്രവാസിയുടെ നിഘണ്ടു.


ഒരു പ്രവാസിയുടെ നിഘണ്ടു.

ജോലി:
ഇഷ്ടം പോലെയാണു തെരഞ്ഞെടുക്കാന്.
വിഷപ്പാമ്പുകളുടെ പല്ലെടുക്കുന്ന ഡെന്റല് സര്ജന് മുതല്
സ്വന്തം ശ്വാസകോശം കൊണ്ട് ഹൈഡ്രജന് സള്ഫൈഡ്  കാര്ബണ് ഡയോക്സൈഡ് ആക്കുന്നതു വരെ...
പക്ഷെ, നിങ്ങള് അറിഞ്ഞു എന്നു വരില്ല
വിയര്പ്പിലൂടെ ഉപ്പുരുകി പോകുന്നതും
തെരണ്ടിവാല് കൊണ്ട് കഴുത്തില് കെട്ടിയ കുരുക്ക് മുറുകി ശ്വാസം നിലയ്ക്കുന്നതും

മുറി:
ഇവിടെ വിശ്രമിക്കാം; നിബന്ധനകള്ക്ക് വിധേയമായി.
ഉണ്ണാനും ഉറങ്ങാനും ഊഴമുണ്ട്.
പഴകിയ സി യുടെ മുഴക്കം വിമാനത്തിന്റെ
ചിറകൊച്ച പോലെ തോന്നിയേക്കാം.
ഇടയ്ജ്കല്പ്പം വിനോദം, വിരല് തുമ്പില്
ഐഡിയ സ്റ്റാര് സിംഗര്, നികേഷ് കുമാര്...

അന്നം:
പര്യായമായ് കുബ്ബൂസ് എന്നും പറയാം.
പാരസെറ്റാമോള് പോലെ,ഒന്നു വീതം മൂന്നു നേരം.
പിന്നേയുമുണ്ട്, ഹാര്ഡീസ് ,കെ എഫ് സി, പൊട്ടാഷ്, ഫാക്ടംഫോസ്...
ഇനി, എല്ലാം മടുക്കുമ്പോള് നിങ്ങള്ക്ക് പരസ്പരം അന്നമാവാം...

വിശപ്പ്:
ഭക്ഷണത്തോടൊഴികെ എന്തിനോടുമാവാം
നഷ്ടമാകുന്ന സ്വന്തം മുഖം ഇടക്കൊന്നു പകര്ത്താന്..
ഉപയോഗശൂന്യമായ ചെവിയിലേക്ക്
മരിച്ച സംഗീതത്തിന്റെ തുള്ളിമരുന്നിറ്റിക്കാന് ഒരു നോക്കിയ എന് 73 .
അല്ലെങ്കില് ഷോപ്പിങ്മാളിലെ ശീതളഛായയില്
ഒരു വേശ്യയെ പൊലെ അണിയിച്ചൊരുക്കിയ
 ചുവന്ന റിബ്ബണ് കെട്ടിയ വണ്ടി..
ഇനി ചിലര്,
അവര് തര്ക്കത്തിലാണ്;
സ്വര്ഗ്ഗരാജ്യം ആകാശത്തിലോ ഭൂമിയിലോ അതോ ട്രോപ്പോസ്ഫിയറിലോ...?
  
ഒഴിവുദിനം:
വൈകിയുദിക്കുന്ന സൂര്യന്
ഉണരുമ്പോഴേക്കും നിഴലിന്റെ നീളം കുറുകിയിരിക്കും.
സായാഹ്നങ്ങളിലെ മഞ്ഞവെളിച്ചത്തില് തെരുവിന് കാമുകിയുടെ ചിരി.                   
ഗ്ലാസ്സിലെ പാനീയത്തിനു വിയര്പ്പിന്റെ ഗന്ധം, കണ്ണീരിന്റെ ഉപ്പ്.

കൂട്ടുകാര് :
തുലാസിന്റെ തട്ടിലേക്ക് തൂക്കമൊപ്പിക്കാന്
സ്വന്തം വിരല്തുമ്പ് കൂടി വെട്ടിയിടുന്ന ബംഗാളി,
കോണ്ക്രീറ്റിന് ഇരുമ്പിനെക്കാള് കാഡിന്യമുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞ,
രാജകൊട്ടാരത്തിലെ ദേവതാരു ചെടി പോലെ
ഒരു  നേപ്പാളി,
ഓടകള്ക്ക് ഊദിന്റെ മണമാണെന്ന്  പറഞ്ഞ പട്ടാണി,
കിടക്കവിരിയിലെ ചതുരങ്ങള്ക്കപ്പുറത്തേക്ക്
പാറ്റണ്ടാങ്കുപോലെ ഇഴഞ്ഞുനീങ്ങുന്ന മൂട്ടയെ
മാസ്കിങ്ങ്ടാപ്പില് ഒട്ടിച്ചു ഞെരിച്ചുകൊല്ലുന്ന പലസ്തീനി...

വീട്:
ഘടികാരത്തിന്റെ ക്രമപ്രവാഹത്തിനും
കലണ്ടറിന്റെ ചതുരംഗക്കളത്തിനുമപ്പുറം
ഒരു മറുകുപോലെ കാണാം.
ഒപ്പം ഒരു തുടിയുടെ ശബ്ദം.
അമ്ലമൂറുന്ന ആമാശയത്തിന്റെ നിലവിളി,
അനിയത്തിയുടെ കാതില്
കമ്മലിനു പകരം തിരുകിയ തുളസിക്കമ്പ്,
മെഡിക്കല് കോളെജിലെ ഡയാലിസിസ് മുറിയുടെ
പഴകിയ ചില്ലുവാതില്..

മടക്കയാത്ര:
വാങ്ങിക്കൂട്ടിയതൊക്കെ പെട്ടിയില്
ക്രമമായി അടുക്കിവെച്ചു,
ഏറ്റവും മുകളിലായി തുടിക്കുന്ന ഹൃദയവും.
പക്ഷെ, ഒന്നുമാത്രം കിട്ടിയില്ല;
അത്ഭുതവിളക്ക്..
പിന്നെ, ഒരു സ്വപ്നം പോലെ
ഷഹ് റാസാദ്....
യാത്ര..
ശൂന്യനിശ്ശബ്ദതയില്
മലമുകളില് നിന്നും ഭ്രാന്തന്റെ ചിരി.